Spędzając święta z rodziną patchworkową, łatwo niechcący popełnić błąd, który na długo zostanie w pamięci najbliższych. Co warto wiedzieć na temat rodzin patchworkowych, zanim zasiądzie się z nimi do wigilijnego stołu? Dlaczego święta w patchworku są trudne i jak sprawić, aby nie były jeszcze trudniejsze?

Kim jest ten pan/ta pani?

Patchworkowa rodzina to często kilka osób pozornie w tej samej roli – biologiczna mama i macocha, biologiczny ojciec i ojczym, przyszywane rodzeństwo i ciocie oraz przyszywani dziadkowie. Zdarza się, że przez długi czas członkowie takiej rodziny mówią do siebie w sposób bezosobowy, aby nie konfrontować się z tym, jak się do siebie zwracać na stałe. Jest to trudny temat, dość często związany z takimi emocjami, jak wstyd, złość czy konflikt lojalności. Dlatego jeśli macie taką możliwość, dowiedzcie się wcześniej, w jaki sposób nazywać macochę czy ojczyma podczas rozmów z dziećmi w tej relacji. Nie narzucajcie im swojej wizji tego, w jakiej roli występują oni dla siebie, nie zawstydzajcie pytaniami, co dzieci czują do partnerów swoich rodziców.

Te niegrzeczne dzieci

Święta dla dzieci w patchworku to cała masa trudnych emocji i sytuacji:

  • pośpiech (przemieszczanie się z domu jednego rodzica do domu drugiego),
  • tęsknota (gdy są z jednym z rodziców biologicznych, nie są z drugim),
  • frustracja i rozgoryczenie (nie zawsze prezent, który dostały u jednego rodzica, mogą zabrać ze sobą do drugiego),
  • żal i złość (nie chcą spędzać świąt w dwóch rodzinach, ponieważ tęsknią za jedną, którą miały, zanim rodzice się rozstali).

Nie wymagajmy od nich w tym czasie uśmiechu od ucha do ucha, nie wypytujmy, dlaczego nie są zadowolone, szanujmy ich uczucia i emocje. Dajmy im przestrzeń do tego, aby mogły przeżywać je w spokoju.

Ta okropna/ten okropny „ex”

Czasami zdarza się, że przy wigilijnym stole nagle pojawia się potrzeba oceniania postępowania i życia byłych małżonków jednego z patchworkowych rodziców, z którymi spędzacie święta. Wówczas warto przypomnieć sobie, że dzieci są bardzo wyczulone na to, co mówi się o ich rodzicach. Choć wydają się w tym czasie zajęte zabawą, w rzeczywistości z trudem próbują udźwignąć ciężki bagaż emocji płynących z Waszej rozmowy.

Prawdziwa rodzina

Zanim uznacie, że między śledziem a wigilijnym barszczem warto wyrazić swoje zdanie na temat tego, jak wygląda i czym jest „normalna rodzina”, spróbujcie przypomnieć sobie, dlaczego zebraliście się tego dnia przy stole. Pamiętacie, jak wyglądała biblijna święta rodzina, wzorzec rodziny w kulturze chrześcijańskiej? Czytając o losach Marii, Józefa i Jezusa, nietrudno ulec wrażeniu, że nawet oni wiedzieli, czym jest ciężar patchworku, gdy wychowując nieswoje dziecko, trzeba zaufać, że robi się dla niego to, co najlepsze. Być może ktoś, kto dla Was nie stanowi rodziny w Waszym rozumieniu, jest nią dla kogoś bliskiego (córki czy syna), dlatego nie rańcie ich uczuć niestosownymi uwagami.

Prezenty dla dzieci i dla przyszywanych dzieci

Jeśli macie życzenie wejść w rolę Świętego Mikołaja, warto przemyśleć podarunki, aby nie zranić niczyich uczuć. Nietrudno wyobrazić sobie, jak może poczuć się dziecko, znajdując wyraźnie gorszy (w jego odczuciu) prezent pod tą samą choinką, pod którą inne dzieci znalazły te wymarzone. Próby wyróżniania dzieci – biologicznych czy też „przyszywanych” – zawsze dla kogoś skończą się poczuciem smutku, frustracji, a nawet obniżonej samooceny, a dodatkowo przysporzą rodzicom dziecka, które poczuło się gorzej, sporo trudności.

Świąteczne tradycje

Być może od dawna w Waszej rodzinie kultywowano konkretne świąteczne tradycje. Jednak, odkąd pojawił się w Waszym najbliższym otoczeniu patchworkowy układ rodzinny, nie jest to już możliwe. Dlatego zamiast na siłę zmuszać wszystkich do udawania, że nic się nie zmieniło, spróbujcie zaproponować nowe tradycje, które będą odpowiadały nie tylko Wam, ale też patchworkowej części rodziny.

Święta w rodzinach patchworkowych należą do szczególnie trudnych. Wynika to nie tylko z tworzących je skomplikowanych układów rodzinnych, ale też z różnorodnych emocji pomiędzy poszczególnymi ludźmi. Dlatego jeśli właśnie Wam przychodzi spędzać święta z patchworkową rodziną, postarajcie się wyjść naprzeciw ich potrzebom. Uwierzcie, że będzie to najlepszy prezent, jaki mogliby tego dnia od Was otrzymać.